CNC Parametreleri Nedir? Hepsi Ne İşe Yarar? (Torna ve Dik İşleme Tam Rehber)
CNC parametreleri, makinenin beynini yöneten ayar kodlarıdır. Eksen hareketleri, hızlanma, referans noktası, takım değişim mantığı, limitler, backlash telafisi ve yüzlerce sistem ayarı parametreler ile belirlenir.
En yaygın kontrol sistemlerinde (özellikle Fanuc, Siemens, Mitsubishi Electric) parametre mantığı benzerdir ancak numaraları değişebilir.
1️⃣ CNC Parametre Türleri
1. Sistem Parametreleri
Makinenin genel çalışma karakterini belirler.
Örnek:
Ölçü sistemi (mm / inch)
Eksen yönü ters çevirme
Referans dönüş hızı
G kod varsayılan ayarları
2. Servo Parametreleri
Motor ve eksen davranışını belirler.
İçerir:
Hızlanma (acceleration)
Yavaşlama (deceleration)
Servo kazanç (gain)
Titreşim bastırma
Pozisyon hatası limiti
Yanlış ayar → titreşim, ölçü kaçırma, yüzey bozukluğu.
3. Spindle Parametreleri
Ayna motor ayarlarıdır.
Maksimum devir
Minimum devir
Hızlanma süresi
Tork limiti
Yön ayarı
4. Eksen Limit Parametreleri
Makinenin fiziksel sınırlarını belirler.
Pozitif limit
Negatif limit
Overtravel alarm mesafesi
Yanlış ayar → kızak çarpması riski.
5. Backlash (Boşluk Telafisi) Parametreleri
Vida boşluğunu telafi eder.
Örnek:
X ekseni backlash değeri
Z ekseni backlash değeri
Boşluk varsa ölçü sürekli kaçacaktır.
6. Grid Shift Parametreleri
Referans noktası kaydırma ayarıdır.
Makine referans dönüşten sonra yanlış yerde duruyorsa buradan düzeltilir.
7. Tool Change (ATC) Parametreleri
Takım değiştirme mantığını belirler.
Magazin yönü
Cep sayısı
Sensör kontrolü
Takım sıralama
8. G Kod Varsayılan Parametreleri
Makine açıldığında hangi modda başlayacağını belirler.
Örnek:
G90 mı G91 mi?
G21 mi G20 mi?
G94 mü G95 mi?
2️⃣ Fanuc Parametre Grupları (Genel Mantık)
Fanuc sistemlerde parametreler genelde:
0000 – 0999 → Sistem
1000 – 1999 → I/O
2000 – 2999 → Servo
3000 – 3999 → Spindle
5000+ → Özel ayarlar
Örnek kritik parametreler:
1815 → Referans dönüş ayarı
1820 → Grid shift
2000 serisi → Servo kazanç
3401 → Maks spindle devri
3️⃣ Siemens Parametre Mantığı
Siemens’te parametreler:
MD (Machine Data)
Setting Data
Drive Data
Örnek:
MD 34000 → Maksimum hız
MD 20000 → Eksen özellikleri
4️⃣ CNC Parametre Ekranına Nasıl Girilir?
Genellikle:
SYSTEM tuşu
PARAMETER menüsü
PWE (Parameter Write Enable) = 1 yapılır
Değişiklik yapılır
PWE tekrar 0 yapılır
⚠ Parametre değiştirirken mutlaka yedek alınmalıdır.
5️⃣ Kritik Parametreler (Operatörün Bilmesi Gerekenler)
Referans dönüş parametresi
Grid shift
Backlash
Maks spindle devri
Hızlanma süresi
Eksen yönü
6️⃣ Parametre Yanlış Olursa Ne Olur?
Ölçü kaçar
Yüzey bozulur
Alarm verir
Takım kırılır
Servo titrer
Referans yanlış olur
Ayna ters döner
Yanlış servo parametresi makineyi kullanılmaz hale getirebilir.
7️⃣ Parametre Yedekleme Nasıl Yapılır?
USB ile
RS232 ile
Kart ile
Backup menüsünden
Her bakımda mutlaka yedek alınmalıdır.
8️⃣ Parametre ile Offset Aynı Şey Mi?
Hayır.
Parametre → Makine ayarı
Offset → Takım ve parça ayarı
Birbirine karıştırmak ciddi hatadır.
9️⃣ Parametre Güvenlik Seviyeleri
Bazı parametreler:
Operatör seviyesi
Servis seviyesi
Şifreli seviye
Servis parametreleri genelde makine üreticisi tarafından korunur.
🔟 CNC Parametre Mantığını Özetlersek
Parametreler:
Makinenin karakteridir.
Servo davranışını belirler.
Limitleri çizer.
Referansı ayarlar.
Takım değiştirme mantığını kontrol eder.
Spindle performansını belirler.
Yanlış müdahale makine hasarına sebep olabilir.
